- Czy wiesz, że w naszym kraju funkcjonuje około 3 miliony osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą?

- Czy wiesz, że w CEIDG wpisanych jest prawie 300 tysięcy spółek cywilnych?

- Według GUS w Polsce umiera rocznie około 400 tysięcy osób!

Nie musisz zgłębiać niuansów filozofii. Wystarczy, że po prostu wyobrazisz sobie siebie na miejscu innej osoby. Ronald Regan powiedział: „W gospodarce recesja jest wtedy, gdy Twój sąsiad traci pracę, a kryzys jest wtedy, gdy to Ty tracisz pracę!”

Śmierć przedsiębiorcy w dotychczasowym stanie prawnym powodowała szereg komplikacji, dotyczących w szczególności sfery następstwa cywilnoprawnego oraz podatkowego.

Przedsiębiorcy, szczególnie działający już od kilkunastu, kilkudziesięciu lat na rynku, planują lub powinni planować sukcesję biznesu. Szczególnie w przypadku firm rodzinnych, międzypokoleniowe przekazanie dorobku życia przedsiębiorcy powinno odbyć się płynnie, z jak najmniejszymi zakłóceniami.

W przypadku braku porozumienia między spadkobiercami szanse na kontynuację działalności spadkodawcy nie są duże.

Ustawa o zarządzie sukcesyjnym – z dnia 05 lipca 2018r (weszła w życie 25 listopada 2018r) wychodzi naprzeciw oczekiwaniom wielu właścicieli przedsiębiorstw, którzy mają problemy z zaplanowaniem sukcesji. Reguluje zasady tymczasowego zarządzania przedsiębiorstwem po śmierci przedsiębiorcy. Zasadniczą zaletą proponowanych rozwiązań jest ich kompleksowość. Dostrzeżono, że nie wystarczy rozwiązać problem na płaszczyźnie prawa cywilnego, wprowadzając kolejną instytucję do prawa spadkowego, ale że realizacja założonych celów wymaga spojrzenia dużo szerszego – wychodząc od regulacji cywilnoprawnych, poprzez prawo pracy, aż do zagadnień administracyjnoprawnych i podatkowych. Rozwiązania w zakresie prawa cywilnego byłyby dalece niewystarczające bez regulacji administracyjnoprawnych (pozwalających na kontynuację działalności na podstawie przyznanych spadkodawcy koncesji, zezwoleń itd.) oraz podatkowych, pozwalających na przyjęcie ciągłości istnienia podatnika.

Z pewnością dalsze funkcjonowanie przedsiębiorstwa należy postrzegać też przez pryzmat zysków społecznych – zachowania miejsc pracy, terminowego regulowania należności cywilnoprawnych i publicznoprawnych, zachowanie przedsiębiorstwa jako całości gospodarczej, stanowiącej dorobek często wielu lat życia przedsiębiorcy.

Korzyści:

  • Kontynuacja licencji, koncesji i zezwoleń
  • Zachowanie ciągłości podatkowej
  • Kontynuacja stosunków pracy

Komentowana ustawa ma w założeniu zawierać regulacje tymczasowe. Zarząd sukcesyjny jest więc instytucją przejściową i należy interpretować przepisy ustawy, biorąc pod uwagę to założenie. Natomiast w polskim prawie nadal brakuje rozwiązań bardziej trwałych, zabezpieczających masę spadkową w postaci przedsiębiorstwa przed sporami spadkobierców. Potrzebne są z pewnością dalsze rozwiązania zwiększające swobodę testowania i umożliwiające przedsiębiorcy, również w przypadku innych mas majątkowych niż przedsiębiorstwo (akcje, udziały w spółkach), przeprowadzenie sukcesji. Zapewnienie realizacji woli spadkodawcy, którą często jest zachowanie dzieła jego życia  w stanie niepodzielonym, przejęcie przedsiębiorstwa przez następcę prawnego (spadkobiercę, zapisobiercę windykacyjnego, nabywcę przedsiębiorstwa) zamyka ten okres tymczasowości. Ustawa jest krokiem w dobrym kierunku.

Wykorzystano komentarze dr hab. Jerzego Bieluka "Ustawa o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej".

02.01.2019r